Bộ Y tế vừa chính thức phê duyệt Đề án bệnh viện vệ tinh giai đoạn 2026-2030 với sự tham gia của 54 bệnh viện “hạt nhân” và khoảng 200 bệnh viện vệ tinh trên toàn quốc. Đề án này là một bước tiến quan trọng, hướng tới mục tiêu xây dựng hệ thống y tế công bằng, hiệu lực, hiệu quả và phát triển bền vững, đặc biệt chú trọng vào việc nâng cao năng lực toàn diện cho tuyến y tế cơ sở.

Mục tiêu chiến lược của hệ thống bệnh viện vệ tinh

Mục tiêu cốt lõi của đề án là đưa mạng lưới bệnh viện vệ tinh trở thành một cấu phần trọng yếu trong hệ thống khám bệnh, chữa bệnh quốc gia. Việc triển khai đề án giúp nâng cao toàn diện năng lực chuyên môn, năng lực quản trị cũng như chất lượng dịch vụ của các cơ sở y tế địa phương. Nhờ đó, người dân có thể tiếp cận các dịch vụ y tế an toàn, chất lượng, kịp thời và thuận tiện ngay tại nơi cư trú. Đề án cũng đặt ra kỳ vọng thu hẹp khoảng cách chất lượng y tế giữa các vùng miền và giữa các cấp chuyên môn kỹ thuật, tổ chức hợp lý việc chuyển tuyến để giảm quá tải bền vững cho các bệnh viện tuyến trên, đồng thời thúc đẩy chuyển giao công nghệ và khám chữa bệnh từ xa.

Tiêu chí lựa chọn và sự tham gia của các cơ sở y tế

Hệ thống 54 bệnh viện đầu ngành được chỉ định làm “hạt nhân” bao gồm các cơ sở như Bệnh viện Bạch Mai, Hữu nghị Việt Đức, K, Trung ương Huế, Chợ Rẫy, Nhi Trung ương, Từ Dũ. Các đơn vị này sẽ phụ trách chuyển giao kỹ thuật thuộc 19 chuyên ngành trọng điểm như ung bướu, ngoại chấn thương, gây mê – hồi sức, tim mạch, cấp cứu, hồi sức – chống độc, đột quỵ, hô hấp, sản khoa, nhi khoa.

Trong khi đó, các bệnh viện vệ tinh được ưu tiên lựa chọn từ những cơ sở y tế, trung tâm y tế tại các khu vực khó khăn, vùng sâu, vùng xa có khoảng cách địa lý lớn. Các đơn vị này cần có nhu cầu thực tiễn về nâng cao năng lực chuyên môn, quản lý, và có tỷ lệ chuyển tuyến chuyên môn kỹ thuật cao. Các cơ sở tham gia vệ tinh phải bảo đảm điều kiện cơ sở vật chất, nhân lực phù hợp hoặc có lộ trình cam kết đầu tư để tiếp nhận kỹ thuật. Đáng chú ý, đề án mở rộng sự tham gia của cả hệ thống bệnh viện tư nhân, tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ chung phục vụ người bệnh.

Đột phá với cơ chế hồi chuyển và ứng dụng công nghệ số

Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất của đề án là việc áp dụng cơ chế “hồi chuyển có hướng dẫn”. Theo quy trình này, bệnh viện hạt nhân sẽ chuyển người bệnh đã qua giai đoạn điều trị ổn định về lại bệnh viện vệ tinh để tiếp tục theo dõi, kèm theo phác đồ và các hướng dẫn chi tiết. Việc điều trị tại tuyến dưới sẽ được thực hiện dưới sự giám sát và hội chẩn từ xa của tuyến trên qua nền tảng số.

Công nghệ thông tin được xác định là “xương sống” để kết nối toàn hệ thống. Mạng lưới hỗ trợ chuyên môn từ xa (Telehealth) sẽ được triển khai đồng bộ, hỗ trợ đào tạo trực tuyến và hội chẩn liên cấp. Tất cả cán bộ y tế tại bệnh viện vệ tinh sẽ được đào tạo, bồi dưỡng bài bản để làm chủ các gói kỹ thuật, bảo đảm duy trì thực hiện thường quy và an toàn. Việc này giúp người bệnh tuyến tỉnh có thể tiếp cận ý kiến của các chuyên gia trung ương nhanh chóng, chính xác mà không cần phải di chuyển xa. Bên cạnh đó, đề án gắn kết chặt chẽ việc chuyển giao kỹ thuật với cơ chế thanh toán bảo hiểm y tế, đảm bảo chi trả khi thực hiện kỹ thuật mới, giải quyết triệt để rào cản tài chính.

Lộ trình thực hiện trọng tâm giai đoạn 2026-2028

Đề án được chia thành hai giai đoạn rõ rệt. Trong đó, giai đoạn 2026-2028 sẽ tập trung ưu tiên phát triển mạng lưới vệ tinh đối với các chuyên khoa có tỷ lệ chuyển tuyến cao, gánh nặng bệnh tật lớn hoặc đang có nhu cầu cấp thiết tại địa phương. Các hoạt động trọng tâm bao gồm đào tạo, chuyển giao các kỹ thuật y khoa trọng điểm, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển hệ thống Telehealth và tăng cường năng lực quản trị, chuyển đổi số tại các bệnh viện.

Trung tâm Hỗ trợ, Đào tạo liên tục – Theo Bộ Y tế