Trong thực hành nha khoa hiện đại, việc bảo tồn tủy răng luôn là ưu tiên hàng đầu, đặc biệt là đối với răng sữa ở trẻ em. Ngày 21 tháng 5 năm 2020, Bộ Y tế đã ban hành Quyết định số 2121/QĐ-BYT về Hướng dẫn quy trình kỹ thuật chuyên ngành Răng hàm mặt. Dựa trên tài liệu chính thống này, chuyên mục kiến thức y khoa xin giới thiệu đến quý đồng nghiệp quy trình kỹ thuật “Che tủy răng sữa bằng vật liệu sinh học” nhằm đảm bảo tính chính xác và hiệu quả trong điều trị lâm sàng.

Đại cương về kỹ thuật

Che tủy răng sữa bằng vật liệu sinh học là kỹ thuật chụp bảo vệ tủy răng bằng việc sử dụng các vật liệu có tính tương thích sinh học cao. Vật liệu sinh học trong nha khoa được định nghĩa là vật liệu được dùng trong điều trị, nhằm bổ sung, thay đổi hoặc thay thế một phần mô của cơ thể, giúp kích thích khả năng tự sửa chữa và bảo vệ của tủy răng.

Chỉ định và Chống chỉ định

Việc lựa chọn đúng trường hợp lâm sàng là yếu tố tiên quyết dẫn đến thành công của việc điều trị. Theo hướng dẫn của Bộ Y tế, kỹ thuật này được áp dụng và hạn chế trong các trường hợp sau:

Chỉ định:

Kỹ thuật che tủy bằng vật liệu sinh học được chỉ định cho các trường hợp:

• Răng được chẩn đoán viêm tủy có hồi phục.
• Răng có tổn thương sâu ngà sát tủy, kèm theo triệu chứng nhạy cảm ngà.
• Các trường hợp răng bị hở tủy nhỏ (kích thước dưới 1mm) xảy ra trong quá trình bác sĩ sửa soạn xoang hàn.

Chống chỉ định:

Tuyệt đối không thực hiện kỹ thuật này đối với các răng đã có điểm hở tủy kèm theo các biểu hiện lâm sàng xác định là viêm tủy không hồi phục.

Chuẩn bị cho quy trình kỹ thuật

Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, quá trình chuẩn bị cần tuân thủ nghiêm ngặt các yêu cầu về nhân sự và trang thiết bị:

Cán bộ thực hiện: Kỹ thuật cần được thực hiện bởi Bác sĩ chuyên khoa Răng Hàm Mặt với sự hỗ trợ của trợ thủ nha khoa.

Phương tiện và dụng cụ: Cần chuẩn bị đầy đủ ghế máy nha khoa, các loại tay khoan và mũi khoan phù hợp, bộ khám tiêu chuẩn (khay, gương, gắp, thám trâm) và phương tiện cách ly cô lập răng. Đặc biệt, không thể thiếu bộ dụng cụ hàn răng chuyên dụng.

Thuốc và vật liệu: Bao gồm thuốc sát khuẩn, vật liệu sinh học che tủy, và các vật liệu hàn phục hồi thân răng (như Composite, GIC).

Các bước tiến hành chi tiết

Quy trình kỹ thuật được thực hiện qua các bước chuẩn hóa sau đây:

Bước 1: Kiểm tra và đánh giá

Trước khi can thiệp, bác sĩ cần kiểm tra hồ sơ bệnh án theo quy định, đồng thời đánh giá kỹ lưỡng tình trạng toàn thân, tại chỗ và răng cần điều trị của người bệnh.

Bước 2: Sửa soạn xoang hàn

Bác sĩ sử dụng mũi khoan thích hợp để mở rộng bờ men, giúp bộc lộ rõ xoang sâu. Tiếp theo, tiến hành lấy bỏ toàn bộ mô ngà hoại tử bằng mũi khoan phù hợp. Sau khi làm sạch phần mô bệnh, xoang hàn cần được làm sạch bằng nước muối sinh lý và làm khô đúng cách.

Bước 3: Đặt vật liệu sinh học

Đây là bước quan trọng nhất của quy trình. Bác sĩ dùng que hàn lấy vật liệu sinh học và đặt phủ kín đáy xoang hàn. Sau đó, sử dụng gòn bông nhỏ để lèn nhẹ nhàng và làm phẳng bề mặt lớp vật liệu sinh học này, đảm bảo sự sát khít và bảo vệ tối đa cho tủy răng.

Bước 4: Hàn phục hồi

Sau khi lớp che tủy đã ổn định, tiến hành phục hồi phần còn lại của xoang hàn bằng các vật liệu thích hợp như Composite hoặc GIC. Cuối cùng, bác sĩ cần kiểm tra khớp cắn và hoàn thiện phần phục hồi để đảm bảo chức năng ăn nhai và thẩm mỹ cho người bệnh.

Theo dõi và xử trí tai biến

Trong và sau quá trình điều trị, cần theo dõi sát sao để xử trí kịp thời các biến chứng có thể xảy ra:

Trong quá trình điều trị: Nếu xảy ra chảy máu tủy, cần cầm máu ngay bằng viên bông vô trùng. Trường hợp không cầm máu được, cần cân nhắc chuyển sang kỹ thuật lấy tủy buồng hoặc lấy tủy toàn bộ.

Sau quá trình điều trị: Nếu răng xuất hiện các triệu chứng của viêm tủy không hồi phục, cần chỉ định lấy tủy toàn bộ để điều trị triệt để.

ThS. Bs. Cao Thanh Hóa – Phó Giám Đốc Trung tâm Hỗ trợ, Đào tạo liên tục