Tình trạng suy dinh dưỡng ở người bệnh khi nhập viện có thể dẫn đến nhiều biến chứng nghiêm trọng như chậm lành vết thương, suy giảm miễn dịch, tăng chi phí điều trị, kéo dài thời gian nằm viện, và thậm chí là tăng tỷ lệ tử vong. Vì lẽ đó, việc thực hiện sàng lọc nguy cơ dinh dưỡng ngay khi nhập viện và trong suốt quá trình điều trị trở thành một quy trình kỹ thuật cấp thiết.

Mục đích và tầm quan trọng

Sàng lọc nguy cơ dinh dưỡng là quá trình sử dụng các phương pháp chuẩn hóa để nhanh chóng xác định những người bệnh có nguy cơ mắc hoặc đang mắc suy dinh dưỡng. Mục đích cốt lõi của quy trình này là:

  • Phát hiện sớm nguy cơ suy dinh dưỡng: Nhận diện kịp thời các đối tượng cần can thiệp dinh dưỡng chuyên sâu.
  • Hỗ trợ tăng cường khả năng phục hồi: Giảm tỷ lệ biến chứng như nhiễm trùng, chậm lành vết thương, và rút ngắn thời gian nằm viện.
  • Cá nhân hóa kế hoạch dinh dưỡng: Kết quả sàng lọc là cơ sở để lập kế hoạch can thiệp dinh dưỡng phù hợp cho từng người bệnh (bao gồm bổ sung dinh dưỡng qua đường miệng, ống thông, hoặc tĩnh mạch).
  • Tối ưu hóa quản lý bệnh viện: Giúp phân bổ nguồn lực y tế hiệu quả hơn, đặc biệt tại các cơ sở khám chữa bệnh lớn.

Các công cụ sàng lọc thường dựa trên những chỉ số cơ bản như cân nặng, chỉ số khối cơ thể (BMI), mức độ giảm cân không chủ ý, tình trạng ăn uống hiện tại, và mức độ nặng của bệnh lý (đặc biệt các bệnh liên quan đến chuyển hóa).

Quy trình thực hiện

Quy trình áp dụng cho tất cả người bệnh đến khám và điều trị (trừ trường hợp cấp cứu). Nhân viên y tế sẽ thực hiện theo các bước sau:

  • Tiếp nhận: Đo chiều cao, cân nặng và tính chỉ số BMI cho người bệnh.
  • Thực hiện sàng lọc: Sử dụng công cụ NRS 2002 cho nội trú, MUST cho ngoại trú và STRONG-kids cho nhi khoa.
  • Đánh giá: Xác định người bệnh có hay không có nguy cơ suy dinh dưỡng.

Theo công cụ NRS-2002, nếu tổng điểm từ 3 trở lên, người bệnh được xác định có nguy cơ và cần can thiệp dinh dưỡng. Đây là kỹ thuật đơn giản nhưng mang lại giá trị lớn trong việc đảm bảo hiệu quả điều trị.

Ghi chú: Bài viết này dựa trên tài liệu chuyên môn của Bộ Y tế và có thể được cập nhật theo các phiên bản mới nhất.

BS. Trương Hồng Sơn – Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ, Đào tạo liên tục